شەيخ ئەھمەد داموللام خوتەنىي
(ھ. 1316 – 1373/ م. 1898 – 1953)
شەيخنىڭ ئىسمى ئەھمەد سامساق مۇھەممەد تۇرسۇن بولۇپ، ھىجرىيە 1316 – يىلى خوتەن ۋىلايىتىنىڭ ئىلچى دېگەن يۇرتىدا تۇغۇلغان. ئاۋۋال خوتەن ۋە يەركەندتە ئوقۇپ، ئوقۇشنىڭ ئاخىرىنى 1341 – يىلى قەشقەردە تاماملاپ، خوتەنگە قايتىپ كەلگەن ۋە يىراق بىر يېزىدا ئولتۇراقلىشىپ، شۇيەردە مۇدەررىسلىك قىلغان. ئۇ بىر تەرەپتىن ئىلىم ئۆگىتىپ، بىر تەرەپتىن تېرىقچىلىق قىلىپ ئۆز قولىدىن ھالال رىزىق تېپىپ يەيتى. زېمىندىن چىققانغا قانائەت قىلىپ ياشايتتى. ئۇ يۇرتتىكى كىشىلەر ئۇنىڭ ئىلىمىدىن پايدىلىنىپ دۇنيا ۋە ئاخىرەتلىك ھاياتىنى شەرىئەت كۆرسەتكەن يول بويىچە ئېلىپ ماڭاتتى.
شەيخ ئەھمەد ئۇلارنىڭ شەرىئەت ھۆكمىدىكى تايانچىسى، ئۇلارنىڭ قازى – مۇفتىيسى ئىدى.
ئەمەلىيەت شۇنى كۆرسىتىدۇكى، شەيخ ئەھمەد داموللام ئەخلاق – پەزىلەتلىك، ئۆز ئىلىمگە ئەمەل قىلدىغان، تەقۋادار، سالىھ، فەقىھ كىشى ئىدى. بىر ئۆمۈر ئىلىم – مەرىپەت، شەرىئەت ئۈچۈن قان- تەر تۆكۈپ خىزمەت قىلىپ، ھىجرىيە 1373 – يىلى شۇ يۇرتتا ۋاپات بولۇپ، شۇ يەرگە دەپنە قىلىنغان.
ئەدىب ئۇستاز مۇھەممەد قاسىم ئەمىن تۈركىستانىينىڭ «بىر قىسىم تۇركىستان سەرخىللىرىنى تونۇشتۇرۇش / الإعلام ببعض رجالات تركستان» ناملىق كىتابىدىن «ساجىيە ئىسلام تەتقىقات مەركىزى» تەرجىمە قىلدى.
(ھ. 1100 – 1174 / م. 1688 – 1760) 18 - ئەسىردە ئۆتكە مەشھۇر…
ئەسەرنىڭ ئىسمى: تاۋارىخى خەمسەئى شەرقىي (شەرقنىڭ بەش تارىخى) / تواريخ خمسة شرقي. تۈر: تارىخ. ساياھەتنامە.…
قوليازمىنىڭ ئىسمى: تارىخى جەرىدەئى جەدىدە (يېڭى سەھىپە تارىخى) / تاريخ جريدة جديدة. تۈر: تارىخ. ساياھەتنامە.…
بۇ ئۈچ مەكتۇب ئايرىم - ئايرىم ھالدا مۇستەقىل شەرقىي تۈركىستان ئىسلام جۇمھۇرىيىتى رەئىسى خوجىنىياز ھاجى …
قوليازمىنىڭ ئىسمى: تەزكىرەئى ئەزىزان/ تذكرة عزيزان تۈر: تارىخ، تەرجىمەھال. ۋاراق سانى: 143 (287 بەت) قوليازمىنىڭ…
قوليازما باسمىسىنىڭ ئىسمى: شەرھۇ ئەلقەسىيدە ئەسساۋىييە في ئىلمەي ئەلئەرۇز ۋە ئەلقافىيە/ شرح القصيدة الساوية في…