شەيخ ئىبراھىم داموللام
(ھ. 1304– 1383/ م. 1886 – 1963)
ئىبراھىم داموللامنىڭ ئەسلى ئىسمى ئىبراھىم سادىق يۈسۈپ بولۇپ، ھېجرىيە 1304 – يىلى خوتەن گۇمىدا تۇغۇلغان. دىنىي ئىلىمنى دەسلەپتە خوتەندە ئوقۇغان. ياشلىق دەۋرىگە قەدەم قويغاندىن كېيىن يەركەندگە، ئۇ يەردىن قەشقەرگە بېرىپ، قەشقەردىكى ئۆلىمالاردا ئوقۇغان. ئۇ باھاۋۇددىن مەخدۇم، مەھمۇد ئاخۇن داموللام، شەمسىددىن داموللام، ئابدۇقادىر داموللام ۋە ئۇلاردىن باشقا يەنە نۇرغۇن ئۆلىمالاردا ئوقۇغان.
ئەينى دەۋردە قەشقەردە ئىككى ئابدۇقادىر قازىكالان بولۇپ، بىرى ئابدۇلكەرىمخان مەخدۇمنىڭ چوڭ دادىسى، يەئقۇببەگ دەۋرىدە ھېجرىيە 1284 – يىلى شەيخۇلئىسلام بولغان، قەشقەرلىك ئابدۇقادىر قازىكالان. يەنە بىرسى بولسا، فەرغانىلىك ئابدۇقادىر قازىكالان.
شەيخ ئىبراھىم داموللام فىقھ، ھەدىس، تەفسىر، ئولۇمۇلقۇرئان قاتارلىق ئىلىملەرنى پۇختا ئىگىلىگەن بولۇپ، گۇمىدا مۇدەررىس بولۇپ نۇرغۇنلىغان ئوقۇغۇچىلارنى ۋە ئەتراپتىكى خەلقنى تەربىيەلىگەن. شۇڭلاشقا تا ھازىرغىچە گۇمىدىكى ئۇنىڭ ئوقۇغۇچىلىرى ۋە خەلق ئۇنى ھۆرمەت بىلەن تىلغا ئېلىپ دۇئالىرىدا ئەسلىشىدۇ.
شەيخ ئىبراھىم داموللام ھېجرىيە 1383 – يىلى گۇمىدا ۋاپات بولۇپ شۇ يەرگە دەپنە قىلىنغان.
ئاللاھ بۇ كىشىگە رەھمەت قىلغاي! ئامىن.
ئەدىب ئۇستاز مۇھەممەد قاسىم ئەمىن تۈركىستانىينىڭ «بىر قىسىم تۇركىستان سەرخىللىرىنى تونۇشتۇرۇش / الإعلام ببعض رجالات تركستان» ناملىق كىتابىدىن «ساجىيە ئىسلام تەتقىقات مەركىزى» تەرجىمە قىلدى.
ھىشام ئاتىسىدىن، ئۇ ئائىشە رەزىيەللاھۇ ئەنھادىن ئۇنىڭ مۇنداق دېگەنلىكىنى سۆزلەپ بەرگەن: «نەبىي سەللەللاھۇ ئەلەيھى ۋەسەللەم…
شەيخ مۇھەممەد غەززالىي ياۋروپالىقلار ئارىسىدا تارقىلىپ يۈرگەن ھېلىقى ئۆسەك سۆزلەرگە ياۋروپالىقلارنىڭ ئۆزلىرىمۇ ئىشىنىپ قالدى.…
دوكتور راغىب سەرجانىي دەرھەقىقەت، سۆيۈملۈك پەيغەمبىرىمىزنىڭ مېھىر - شەپقىتى ھەرگىز ئۆز زامانداشلىرى بىلەنلا چەكلىنىپ قالماستىن،…
قوليازمىنىڭ ئىسمى: رىسالە ھەققىييە ۋە دىۋانى نىدائىي /رسالة حقية وديوان ندائي تۈر: رىسالە ھەققىييە: تەسەۋۋۇف،…
(ھ. 1100 – 1174 / م. 1688 – 1760) 18 - ئەسىردە ئۆتكە مەشھۇر…
ئەسەرنىڭ ئىسمى: تاۋارىخى خەمسەئى شەرقىي (شەرقنىڭ بەش تارىخى) / تواريخ خمسة شرقي. تۈر: تارىخ. ساياھەتنامە.…